17 Şubat 2026 tarihi itibari ile BİTKİDEN’in de partneri olduğu Fix-A-Pro projesi kabul edilmiştir.
Proje hakkında:
Fix-APro (Fixing Alternative Proteins: Overcoming Key Challenges for Practical Integration into Food Systems), alternatif proteinlerin (bitki bazlı proteinler, mikroalgler ve agro-endüstriyel yan ürünler) sürdürülebilir, güvenli ve tüketici tarafından kabul edilebilir biçimde gıda sistemlerine entegrasyonunu hızlandırmayı hedefleyen uluslararası bir Ar-Ge ve kapasite geliştirme projesidir. Proje; teknik darboğazların aşılması, ölçeklenebilir üretim çözümleri geliştirilmesi ve akademi-sanayi-politika ekosistemi arasında bilgi transferinin güçlendirilmesi üzerine odaklanmaktadır.
Fix-APro’nun temel amacı, alternatif proteinlerin yaygın kullanımını sınırlayan bilimsel, teknolojik ve sosyo-ekonomik engelleri ortadan kaldırmaktır. Bu kapsamda proje:
- Protein ekstraksiyon ve işleme teknolojilerinin iyileştirilmesi
- Anti-besin bileşenlerin azaltılması ve besin değerinin artırılması
- Duyusal kalite ve fonksiyonel özelliklerin geliştirilmesi
- Döngüsel ekonomi ve sürdürülebilirlik analizlerinin yapılması
- Politika ve mevzuat süreçlerinin desteklenmesi
- Uluslararası araştırmacı değişimi ve kapasite geliştirme hedeflerini içermektedir.
Proje, Avrupa ve Avrupa dışından üniversiteler, araştırma merkezleri, sanayi kuruluşları ve sivil toplum aktörlerinden oluşan geniş bir konsorsiyum tarafından yürütülmektedir:
- Orta Doğu Teknik Üniversitesi (METU) (Türkiye) – Koordinatör
- MyBiotech GmbH (Almanya)
- Instituto Politécnico de Bragança (Portekiz)
- BKEA (Malta)
- CENCIRA (Romanya)
- CENTIV GmbH (Almanya)
- TAT Gıda (Türkiye)
- YAYLA Agro (Türkiye)
- Università Politecnica delle Marche (İtalya)
- Heliopolis University for Sustainable Development (Mısır)
- Sustainable Innovation Technology Services Limited (İrlanda)
- Universitat Politècnica de Catalunya (İspanya)
- Özyeğin Üniversitesi (Türkiye)
- BITKIDEN (Türkiye)
- ECITD (Mısır)
- BAU-Jordan (Ürdün)
- UH2C (Fas)
- CSMCRI (Hindistan)
Bu çeşitlilik, farklı coğrafyalarda alternatif proteinlerin üretimi, regülasyonu ve tüketici kabulüne yönelik bilgi paylaşımını güçlendirmektedir.
BİTKİDEN proje kapsamında özellikle politika etkileşimi, yaygınlaştırma ve toplumsal farkındalık boyutlarında görev almaktadır. Alternatif proteinlerin sürdürülebilir gıda sistemlerindeki rolüne ilişkin bilginin toplum, paydaşlar ve karar vericiler arasında etkin şekilde aktarılmasına katkı sağlayacaktır. Bu çerçevede BİTKİDEN:
- Proje çıktılarının politika yapıcılar, kamu kurumları ve geniş paydaş gruplarına ulaştırılmasını destekleyecek,
- Alternatif proteinlere yönelik farkındalık ve bilgilendirme faaliyetlerinin yürütülmesine katkı sağlayacak,
- Paydaş katılımını güçlendirecek iletişim ve etkileşim süreçlerinde rol alacak,
- Politika diyaloğu ve bilgi paylaşımı faaliyetlerinde konsorsiyum ortaklarıyla iş birliği içinde çalışacaktır.
Bu katkılar, projenin bilimsel çıktılarının toplumsal etkiye dönüşmesini ve alternatif proteinlerin benimsenmesini hızlandırmayı amaçlamaktadır.
Beklenen Etki
Fix-APro projesi; sürdürülebilir protein üretim teknolojilerinin geliştirilmesi, yenilikçi gıda çözümlerinin desteklenmesi, politika süreçlerinin güçlendirilmesi ve uluslararası araştırma kapasitesinin artırılması yoluyla gıda sistemlerinin dönüşümüne katkı sağlayacaktır. Proje çıktılarının, gıda güvenliği, çevresel sürdürülebilirlik ve sağlıklı beslenme hedeflerine önemli katkı sunması beklenmektedir.
